22 Comments
User's avatar
Erik Weerts's avatar

Alexander, je frame klopt en toch mist het iets wezenlijks.

Je verdeelt de wereld in twee groepen: mensen die het “Oh Shit”-moment hebben gehad, en de rest. Maar de echte kloof zit niet tussen weten en niet-weten. Die zit tussen weten en doen.

Ik ben content marketeer bij een IT-bedrijf. Ik gebruik macWhisper voor meeting-transcripties, laat AI mijn Miro-boards analyseren, bouw actielijsten vanuit samenvattingen, blok mijn agenda op basis van AI-prioritering. Wat mij normaal drie uur kost, kost me nu een uur. Collega’s verbazen zich over de output. Niemand kopieert het proces.

Na een Copilot-training zei iedereen: “Wat vet.” Daarna….krekels.

Een gen z persoon die je zou typeren als digital native neemt geen meetings op.

Mijn partner, scherp in Excel en data-analyse, neemt geen Claude for Excel. Een vriend, hoogopgeleid zegt: “Strategisch denkwerk blijft bij mij.”

Onderzoek van Irrational Labs bevestigt wat ik om me heen zie: 8% denkt dat AI hun eigen baan vervangt, maar 29% denkt dat het banen in andere sectoren raakt.

We zien het gevaar overal, behalve bij onszelf.

Maar het gaat dieper.

Recent onderzoek toont “AI Shaming”: wanneer AI-gebruik zichtbaar is voor beoordelaars, daalt het gebruik met 14%.

Mensen ruilen meetbaar betere prestaties in voor de perceptie van onafhankelijk denken.

Professionele identiteit is gebouwd op autonome expertise. AI ondermijnt dat verhaal.

Jouw oplossing, zet politici een halfuur achter een laptop, past in het “informatie als hefboom”-frame. Maar kennis is nooit het bottleneck geweest. Iedereen wist in 1998 dat internet belangrijk was. De meerderheid bewoog pas toen het onvermijdelijk werd.

Drie dingen werken beter dan bewustwording:

1. AI inbouwen als standaard in bestaande processen, niet als optionele verrijking

2. Leiders die zichtbaar AI gebruiken en daar nuchter over zijn — niet als evangelisten, maar als professionals die hun gereedschap tonen

3. De eerste stap absurd klein maken. Niet “bouw een AI-assistent,” maar “plak je aantekeningen in ChatGPT en vraag om drie actiepunten”

Het echte “Oh Shit”-moment is niet dat AI alles kan veranderen. Het is het besef dat zelfs mensen die dat weten, niet bewegen. En dat de reden daarvoor niet in hun hoofd zit, maar in de systemen om hen heen.

M.K.'s avatar

Ik heb in mijn werkzame leven heel wat ingewikkelde wetenschappelijke software geschreven ik schrijf nu helemaal niets meer en maak nu in één dag waar ik vroeger een maand over deed. Ontwerpen Schrijven, testen ik laat het doen, controleer en register. Maar dat kan ik doen omdat ik de kennis heb van software ontwerpen en implementeren. Hoe gaat dat straks met de mensen die dat nooit hebben ( kunnen) leren omdat ai alles doet? Daar schuilt een groot gevaar. En wie heeft daar overnagedacht hoe we dat oplossen?

Rudi Voet's avatar

Ik heb deze kerstvakantie heliobuddy.studio gemaakt voor de GGZ. Wat me opvalt is dat men niet ziet wat dit allemaal kan bijdragen aan een betere hulpverlening. AI zorgt voor ontzettend veel kwaliteit in perceptie.

Oh ja… en dat allemaal komt door jullie podcast trouwens. Bedankt voor jullie kwalitatieve inzichten.

Danny Engelman's avatar

Een schoolvoorbeeld van AI softwareontwikkeling zonder kennis.

AI schreef (en als het intelligent was zelf met sarcastisch plezier) deze regel code voor Rudi:

<𝙢𝙚𝙩𝙖 𝙣𝙖𝙢𝙚="𝙧𝙤𝙗𝙤𝙩𝙨" 𝙘𝙤𝙣𝙩𝙚𝙣𝙩="𝙣𝙤𝙞𝙣𝙙𝙚𝙭, 𝙣𝙤𝙛𝙤𝙡𝙡𝙤𝙬"/>

En Rudi zich maar afvragen waar de klanten blijven...

Rudi Voet's avatar

Het gaat daar niet over, het gaat over het gesprek over de functie van AI met elkaar aangaan. Dit is een proeftuin voor mij. Geen verdienmodel.

Daan's avatar

Ik heb zelf al meerdere WoW momenten gehad met AI, maar die worden vrijwel altijd gevolgd door het moment waarop je weer met beide benen op de grond staat. In de praktijk merk ik dat de kwaliteit en veiligheid van de output vaak te wensen overlaat. Zonder technische kennis is bijsturen lastig, maar ook met technische kennis blijft de output regelmatig matig. Dat is in ieder geval de ervaring die wij met onze ontwikkelaars hebben.

Er wordt vaak gesuggereerd dat bedrijven straks volledig met AI software bouwen, maar tegelijk zie ik dat maar weinig mensen echt weten hoe je dat succesvol aanpakt. Het bouwen van iets werkends, onderhoudbaars en veiligs vraagt nog steeds om kennis en ervaring die je niet zomaar vervangt door een prompt.

Dat kan deels liggen aan hoe AI wordt ingezet. Tegelijkertijd valt me op dat veel mensen die hierover uitleg geven vooral succesvol zijn in het verkopen van trainingen en video’s, en veel minder in het daadwerkelijk bouwen van duurzame producten met AI.

Zelf merk ik dit ook op kleinere schaal. Hobbymatig wil ik soms projecten starten en AI daarbij inzetten om snelheid te maken, maar dan loop ik al snel tegen licentiekosten aan als je het serieus wilt aanpakken. Goede AI is simpelweg duur in gebruik.

In dat licht vind ik het niet vreemd dat veel mensen nog niet goed begrijpen wat er op hen afkomt. Niet omdat ze het niet willen zien, maar omdat meedoen op het niveau waar het echt interessant wordt voor de meeste mensen en organisaties simpelweg niet vanzelfsprekend is.

Tijdelijke Notities's avatar

Hebben we ooit een plan gehad? We leven van droom naar droom. Maar zodra een droom werkelijkheid is geworden zijn we vergeten dat het een droom was. Als AI de bureaucratie nou zo overnemen….. kunnen we die even negeren en weer gewoon met elkaar in gesprek over wat wél relevant is.

Het vreemde vind ik namelijk dat de weerstand tegen AI impliceert dat we zelf enig benul hebben waar we mee bezig zijn. We doen nu ook willekeurig dingen die als je naar de geschiedenis kijkt vaak meer gedoe hebben opgeleverd dan dat we er echt gelukkiger van geworden zijn.

Zolang wij de politiek blijven vragen ons gelukkiger te maken in plaats van verstandig te zijn. Blijven we dingen doen die slechts kort een dopamine shot geven. Daarna is de norm veranderd en gaan we klagen over de onbedoelde gevolgen.

Je moet is nagaan hoe blij mensen waren dat er allemaal lieve mensen deze kant op kwamen tussen 1960 en 1973. Deze toffe peren kwamen ons helpen om te groeien en nog meer dingen te doen en nog meer geld en macht te verwerven op de wereld. Diezelfde politiek laag pretendeert nu dat dat het stomste idee ooit was.

Als we niet een collectief bewustzijn ontwikkelen zich herinnert wat ze waarom gedaan heeft blijven we dezelfde domme dingen doen. We noemen het overigens vooruitgang.

Het maken van fundamentele keuzes zit niet in de opportunistische aard van deze diertjes. Het maakt niet uit wat we doen….. kort daarna moet het weer beter of anders.

Laat AI lekker los gaan in de digitale werkelijkheid. Laat het die wereld ook overnemen. Zodra we het niet meer vertrouwen Dan zoeken we gewoon een Wilders achitg type die er tegen gaat ageren. Ik vermoed niet dat die het oplost maar we zijn wel weer een paar jaar verder en het vooral niet met elkaar eens.

Niels Roelen's avatar

Wat me zorgen baart aan AI is dat het losgelaten is in de wereld zonder eerst na te denken over de regels(wereldwijd)

De kennis van AI is gebaseerd op diefstal van het intellectuele eigendom van elk individu op deze wereld.

Getraind door boeken geschreven door grote en kleine schrijver, kunst, foto’s en kennis van anderen.

Dit gaat (mogelijk) leiden tot een onhoudbare macht van de eigenaren van het platform, van bigtech die tot dusver niet heel erg integer met die macht omgaan.

AI is misschien wel de inhoud van de doos van Pandora.

Marcel Passchier's avatar

Daarom mijn oplossing: mijn Applied Semantics - Systemic Process Auditing methode ... TOEPASSEN in elke AI ... plus toevoegen: de 4 wetten van Asimov ... ja klinkt allemaal "zweverig" ... maar is het allesbehalve ;-) .... "https://marcelpasschier.substack.com/publish/post/186785345"

Quirinus's avatar

Zij weten ook: alles gaat altijd veel langzamer dan de maatschappij vreest of voorspelt. Ze hebben alle tijd om in te grijpen. Zo niet zij, dan wel het volgende kabinet.

Gestelle's avatar

Schrijf jij dit met ChatGPT? Die em-dashes kan ik niet meer serieus nemen door de frequentie waarmee ChatGPT deze gebruikt…

Rob Hendriks's avatar

Zeg dat wel Alexander. Heerst er bij de leiding in europa en ihb in nl een minachtende angst voor wetenschap en techniek? Dit ten faveure van fantasiegedreven marktwerking van economische wensdenkers en koffiedikkijkers? Hoe onze leiders wakker te schudden of de kiezer uit de indolentie van niets dan brood, spelen en meta op te laten veren?

W5904's avatar

Alexander , spot on en als je https://www.eerstekamer.nl/overig/20260130/position_paper_rijsenbrij_strateeg/document3/f=/vmupf6glheth.pdf

bekijkt dan is het alsof formerende partijen weinig of geen oor hebben voor de volgende grote 'shit moment'. Het ICT debacle genaamd overheid.

Danny Engelman's avatar

Als AI zo goed is, waar is dan de nieuwe FaceBook, de nieuwe Gmail, de nieuwe BlueSky?

Waarom lees ik in de 25 blogs en newsletters die ik wekelijks in mijn mailbox krijg dat AI zo goed is? Maar staat er nooit een link bij naar WAT er dan gemaakt is door AI.

Als ik hier het antwoord niet krijg dan maar aan AI gevraagd...

Goede vraag. Hele goede vraag.

Dit is precies het punt waar de hype en de werkelijkheid elkaar mislopen.

Ik ga het rustig uit elkaar trekken, zonder AI-evangelie, want je raakt hier iets fundamenteels.

https://chatgpt.com/s/t_6986fea2657881918c2f9dadc4a5652a

Ray's avatar

De tekst/taalmodellen zijn een ramp. Het lijkt wel of het steeds “dommer” word en vastloopt in de eigen fouten. Claude, ChatGPT, Gemini, allemaal binnen 2 prompts van het padje. Nu ben ik vrij kritisch maar het gros van de gebruikers slikt het gewoon als waarheden.

Reina's avatar

Met een mes kun je een broodje smeren, maar ook hele lelijke dingen doen: AI = het mes.

Casagrande's avatar

Ook al begrijp ik het technisch niet allemaal, ik kan wel de eventuele consequenties voorstellen.

Het gevoel dat de wereld waarin we leven compleet gaat veranderen. En dat op hele korte termijn. Ik hoop ten goede maar dat voelt als wensdenken.

Beangstigend…

Jan Vink's avatar

Shift happens anno februari '26